Voor één keer hebben EU-wetgevers de kans om echte vereenvoudiging voor burgers te realiseren: een oplossing voor het aanhoudende probleem van misleidende cookiebanners. Als onderdeel van haar zeer controversiële ‘Digital Omnibus’-pakket heeft de Europese Commissie wettelijk bindende geautomatiseerde privacysignalen voorgesteld. Hierdoor zou je je privacyvoorkeuren één keer kunnen instellen en zou je daarna nog maar zelden een banner te zien krijgen. Helaas verzet de trackingindustrie zich hiertegen. Daarom heeft een coalitie van momenteel 19 maatschappelijke organisaties, bedrijven en academici de krachten gebundeld. Wij dringen er bij de Commissie, de Raad en het Parlement op aan om geautomatiseerde signalen voor privacykeuzes en een krachtig artikel 88b in het ‘Digital Omnibus’-pakket te steunen.
- Gezamenlijke open brief aan de wetgevers van de EU
- Website van de coalitie: killthecookiebanner.eu
Het gebruik van het internet is een ware rompslomp geworden. Zelfs voor eenvoudige handelingen, zoals het openen van een website of app, moeten mensen vaak door misleidende toestemmingsbanners heen klikken voordat ze de daadwerkelijke inhoud te zien krijgen. Voor mensen die minder technisch onderlegd zijn, kan dit het onmogelijk maken om online tracking te weigeren.
In tegenstelling tot wat de alomtegenwoordigheid van toestemmingsbanners zou kunnen doen vermoeden, zijn deze niet verplicht volgens de EU-wetgeving. Sterker nog: in de Europese Unie is online tracking standaard verboden. Toestemmingsbanners zijn juist een instrument van de trackingindustrie om op slinkse wijze aan de regels te voldoen, bedoeld om u te misleiden zodat u afstand doet van uw rechten. Met andere woorden: dit systeem is bij opzet kapot.
Cláudio Teixeira, hoofd Digitaal Beleid bij de Europese Consumentenorganisatie (BEUC), zei: „Geautomatiseerde signalen zijn het enige voorstel uit het Digital Omnibus-pakket van de Commissie dat er daadwerkelijk op gericht is het leven van consumenten te vereenvoudigen. Het is dan ook uiterst zorgwekkend om te zien dat beleidsmakers overwegen dit voorstel te schrappen. Met deze campagne willen we vanuit het maatschappelijk middenveld een krachtig signaal afgeven dat vereenvoudiging niet ten koste hoeft te gaan van onze rechten. Het versterken van de rechten van consumenten moet een prioriteit zijn voor beleidsmakers.”
Echte vereenvoudiging, op een presenteerblaadje aangeboden. Inhet najaar van 2025, als onderdeel van een grotere wetshervorming (Digital Omnibus), heeft de Europese Commissie eindelijk een oplossing voor dit probleem voorgesteld: wettelijk bindende geautomatiseerde signalen die de privacyvoorkeuren van mensen (accepteren, weigeren of tracking beperken) doorgeven tussen hun apparaat en websites of apps. Dit voorstel is opgenomen via artikel 88b van de AVG.
Het idee is noch nieuw, noch ingewikkeld. Je browser geeft al automatisch andere voorkeuren door aan websites, bijvoorbeeld je voorkeurstaal. Zelfs Californië, de thuisbasis van de meeste techbedrijven, en vele andere Amerikaanse staten, schrijven het gebruik van dergelijke signalen om privacyvoorkeuren door te geven al wettelijk voor. Ook in Europa zijn technische oplossingen beschikbaar, bijvoorbeeld „ADPC“ of “navigator.consent”.
Itxaso Dominguez de Olazabal, beleidsadviseur bij European Digital Rights (EDRi), zei: "Privacy is een grondrecht, en mensen zouden zich niet door eindeloze banners heen moeten worstelen om dat recht uit te oefenen. De ePrivacy-verordening en de AVG bieden mensen al bescherming, maar de sector heeft toestemmingsbanners veranderd in een doolhof van klikken. Artikel 88b zou privacykeuzes eindelijk eenvoudig en zinvol kunnen maken. Om dit te realiseren, moeten EU-wetgevers opkomen voor de privacykeuzes van mensen, zonder dat er mazen in de regelgeving ontstaan.”
De trackinglobby vecht om de status quo te behouden. Men kangerust stellen dat geautomatiseerde privacysignalen een echte, tastbare vereenvoudiging zouden betekenen voor de mensen in Europa, waardoor ze honderden miljoenen uren die momenteel elk jaar aan toestemmingsbanners worden besteed.
De trackingindustrie doet momenteel echter alles wat in haar macht ligt om de cookiebanner te behouden en te voorkomen dat mensen hun privacyvoorkeuren efficiënt kenbaar kunnen maken. Na lobby-inspanningen onder leiding van Google, blokkeren verschillende lidstaten nu het voorstel van de Europese Commissie en heeft de Raad artikel 88b momenteel uit zijn standpunt geschrapt. Maar er is nog hoop. In het Europees Parlement zijn constructieve amendementen ingediend om artikel 88b en geautomatiseerde signalen te behouden en te verbeteren.
Ursula Pachl, hoofd Beleid bij noyb, zei: „Het zou absurd zijn als de verantwoordelijke besluitvormers een kans zouden laten liggen om de digitale omgeving voor iedereen aanzienlijk te verbeteren. Er is geen geldige reden om het voorstel van de Commissie voor artikel 88b te schrappen en de huidige rampzalige situatie met de cookiebanner in stand te houden. Dit is het moment van de waarheid voor de EU om te laten zien welke waarden haar na aan het hart liggen en wat haar prioriteiten zijn.”
Schaf de cookiebanner af. De 19 ondertekende maatschappelijke organisaties, academici en bedrijven roepen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie daarom op om artikel 88b van de Digital Omnibus te steunen, de cookiebanner af te schaffen – en het grondrecht op gegevensbescherming en privacy van iedereen in de Europese Unie te versterken.